stichting bruno schulz instituut: verslagen van de activiteiten 2006-2011
bruno schulz instituut
activiteitenverslagen 2012 - 2016


Stichting Bruno Schulz Instituut

verslagen van de activiteiten 2006 - 2011



nana de la calle - reportages over het proces van dit theater

sabine vess

2009

2010


nana de la calle - een verslag van een repetitie, oktober 2010

generación, lima

............


Verslag van de activiteiten juli 2011 - april 2012

Ter herinnering:

Bruno Schulz is in 1892 in Drohobycz geboren en in 1942 in Drohobycz door een nazi-officier vermoord.
In 1971 haalde Sabine Vess zijn 'Kaneelwinkeltjes' en 'Sanatorium Klepsydra' uit de boekenkast van haar vader.
In 1983/84 waren 80 van haar 300 etsen ontstaan uit die ontmoeting in Polen op tournee.
In 1989 hebben we de Stichting Bruno Schulz Instituut opgericht.
In vier afleveringen zijn alle 300 etsen nu op youtube te zienzien: Bruno Schulz - Sabine Vess: a confrontation:

.. 1-1 .. 1-2 .. 2-1 .. 2-2



Na de Bommelse Kunstroute 2011, waar Sabine ook een aantal van haar Schulz-etsen heeft laten zien, is ze zich gaan voorbereiden op haar maand werken met en ten behoeve van de straatkinderen in Lima.
Die etsen waren tevens aanleiding voor de vraag vanuit Israel, via linkedin, om mee te doen aan een art studie tour van een week in Israel, over 100 jaar kunst in Israel, Arabische kunst in Israel, de westerse invloed op de kunsten in Israel en holocaust en kunst. Sabine werd verzocht in verband met holocaust en kunst over haar grafisch werk aan de hand van de literatuur van Bruno Schulz te spreken en hoe die jaren haar houding ten opzichte van kunst en leven hebben bepaalt. (Fragmenten van muurschilderijen van hem en enkele van zijn tekeningen zijn in het Yad Vashem in Jerusalem tentoongesteld).
  1. de ontwikkelingen in Lima
  2. de studietour in Israel
  3. financiële steun aan het theater project voor straatkinderen van Generación
  4. de Bommelse Kunstroute 2012
  5. extra informatie

1. De ontwikkelingen in Lima: het theater met de straatkinderen en een begin met workshops aan de hand van 'nana de la calle' aan de pedagogische faculteit van de Universidad Mayor de San Marcos

Eind september is Sabine doorgegaan met haar werk in Lima. Na afloop van haar maand werden er twee voorstellingen van 'nana de la calle' gegeven voor telkens om en nabij 500 leerlingen van middelbare scholen in het cultureel centrum van Villa El Salvador, een satellietstad van Lima.
Er werd twee keer per week op twee plekken in de stad gewerkt en drie, soms vier keer per week in de twee huizen van Generación bezuiden Lima. Met de kinderen en jongeren van hartje Lima mag dat niet langer in het park, wel nog in een soort voorpark waar geen WC is. Door verloop, nieuwkomers en het snuiven van lijm was die groep tamelijk instabiel en kon niemand van hen bij de uitvoeringen worden betrokken. Daarentegen was de groep van ruim twintig jongeren met hun kinderen van Puente Nuevo wat stabieler. Zij hebben het gedeelte over het werken op straat van 'nana de la calle' gedaan, dat sinds 2009 door kinderen en jongeren wordt verzorgd die op straat leven.
De kinderen en jongeren in San Bartolo, bezuiden Lima, gaan nu allen geregeld naar school. De discipline is duidelijk verbeterd. Er kan intensiever en langer met hen worden gewerkt. Ze zijn eigenlijk geen straatkinderen meer en moeten dieper het leven induiken dat ze spelen, en doen dat. De eerste van die groep is in september begonnen met een studie economie aan de Universidad Mayor de San Marcos, een tweede bereid zich voor op haar rechtenstudie. Er waren drie kleine nieuwkomers.
Het stuk werd weer in 'Casa Veronica' in Pucusana in elkaar gezet. De meisjes die er tijdelijk verblijven - allen spoedgevallen, velen met kinderen of zwanger - hebben een van de dansen voor hun rekening genomen. In Pucusana kunnen ze even uitpuffen en leren een vak om niet van de prostitutie hoeven te leven.
Nog niet opgenomen in het curriculum van de studenten, is Sabine op verzoek vanuit Lima begonnen met twee workshops per week voor studenten pedagogie aan de Universidad Mayor de San Marcos. Aan de hand van het proces van 'nana de la calle' laat ze de studenten voelen hoe anders het werken met straatkinderen is dan dat met gewone kinderen.
Op verzoek vanuit Lima heeft Sabine in januari 2012 een evaluatiebericht over het theater met de straatkinderen geschreven.

2. De studietour in Israel

In December 2011 werd Sabine gevraagd of ze er bezwaren tegen zou hebben als de studietour over kunst in Israel zou worden samengevoegd met studie dagen over twee naties en drie religies in Israel en Palestina. Sabine vond dat een goed idee omdat het veld van de discussies zo werd vergroot. Tot de groep behoorden studenten uit de USA, Italië, Duitsland, Zwitserland, China, Japan en Australië. De discussies werden zowel door Israëlis als ook Palestijnen geleid. Gebaseerd op haar werk aan de hand van de literatuur van Bruno Schulz, heeft Sabine een inleiding gehouden over kunst als middel om politieke en sociale processen te doorgronden.
In het Yad Vashem heeft zij de fragmenten van de muurschilderijen van Bruno Schulz gezien.
De kosten voor deelname waren voor rekening van het Instituut.

3. Financiële steun aan het theater project voor straatkinderen van Generación

Ook in 2011 heeft het Instituut EUR 1.700,00 aan Generación overgemaakt als bijdrage aan de lopende kosten van dit project. En zoals altijd waren reis- en verblijfkosten van Sabine voor haar maand werken met de straatkinderen voor rekening van het Instituut. Ook het houden van de workshops aan de Universidad Mayor de San Marcos gebeurt op vrijwilliger basis. Door wat contanten van vrienden was het Sabine mogelijk de kinderen en jongeren van het centrum van Lima en van Puente Nuevo na twee uur werken een maaltijd aan te bieden.

4. Bommelse Kunstroute 2012

Sabine zal ook deze keer meedoen aan de Bommelse Kunstroute.

5. Extra informatie

Sabine heeft zowel haar inleiding in Israel Art as a means of deepening our understanding of vital social and political processes als ook haar Spaanstalig evaluatierapport over haar jaren theater doen met straatkinderen aan haar website toegevoegd.
Ze stelt voor om haar huis ook op een ander tijdstip dan de Bommelse Kunstroute gedurende een week voor liefhebbers van haar werk open te stellen.
Ze wil haar workshops voor de pedagogie studenten een structuur geven, zodat die kunnen worden opgenomen in het universitaire curriculum.
Eind september zal Sabine weer voor een maand naar Lima gaan.

Zaltbommel, maart 2013


Verslag van de activiteiten vanaf half mei 2010 t/m eind juni 2011

Begin oktober 2010 heeft Sabine Vess de draad in Lima weer oppakt; met de kinderen en jongeren in de huizen van Generación in San Bartolo en in Pucusana, bezuiden Lima, en met hen die hartje Lima op straat en in Puente Nuevo onder de bruggen slapen. Ook is er verder gesproken over de straatacademie.

1. Theater met straatkinderen: ontwikkelingen rond het theater 'nana de la calle'

Sabine heeft samen gewerkt met de Colombiaanse musicus Luis Andrés Sendoyer en de Peruaanse musicus Jorge Quiros. Met beiden heeft ze al eerder gewerkt. En ze is begonnen in de weekeinden met de groep in San Bartolo te tekenen.
Er was 29 oktober een voorstellingen op de school van de Verenigde Naties in San Juan de Miraflores, een stadsdeel van Lima. Daar werd tevens op 1 november een videoregistratie van de hele voorstelling gemaakt; voor documentatie en om het gevecht dat die kinderen en jongeren leveren onder de aandacht van een breder publiek te brengen. De registratie is in november in zes delen vanuit Lima op youtube gezet.

Er zijn stappen gezet: - de kinderen en jongeren van Puente Nuevo willen nu zelf en komen met eigen ideeën, natuurlijk helpt de maaltijd daarna, die Sabine hen kan bieden dankzij kleine contante bedragen van vrienden en familieleden; - Jorge Luis, een jongen van veertien jaar, heeft na het vertrek van Sabine, begin november, de regie op de planken op zich genomen. Sabine kent hem sinds 2000.

De groep in de binnenstad is aan het vernieuwen en weer tamelijk instabiel.

Volgens Sabine wordt het tijd om aan een tweede theaterstuk te beginnen. Zij zal zich erop voorbereiden.

2. De straatacademie: de academie voor kinderen en jongeren van de straat

Hoe die academie eruit komt te zien hangt ook af van de mogelijkheden die de politieke omstandigheden ter plekke bieden of toelaten. De academie zal door de mensen in Lima op hun manier worden opgezet en gerund, de verantwoordelijkheid tegenover medewerkers en derden ligt bij hen. Zoals eerder vermeld, zal een deel van het dagelijks werk door de jongeren van de straat zelf worden verzet. Sabine draagt ideeën aan, geeft adviezen en gaat gedurende een paar weken per jaar zelf met de kinderen en jongeren aan de slag.
  • Dat Susana Villarán, ex-minister voor vrouwenzaken en sociale ontwikkeling, nu burgemeester van Lima is, is positief voor het tot stand komen van dergelijke projecten.
  • Er is het huis in Magdalena del Mar, eigendom van Generación: zeer geschikt, maar Francis Allison, de burgemeester van dit stadsdeel van Lima, wil geen straatkinderen in zijn wijk. In 2005 had hij opdracht gegeven de ruim 70 daar verblijvende kinderen en jongeren het huis uit te zetten. Op 25 april 2011 mochten de kinderen en jongeren voor enkele uren naar hun huis terugkeren om an de huidige president van Peru, Ollanta Humala, nog tijdens zijn verkiezingscampagne een petitie aan te bieden.
  • Er is een goed contact tussen Generación en de 'Universidad Mayor de San Marcos'. Ook niet ingeschrevenen kunnen daar aan de sociaal politieke faculteit deelnemen aan bepaalde seminars. De jongeren van de straat beginnen dat te doen, gestimuleerd door en vaak samen met Lucy Borja, de directrice van Generación, en haar echtgenoot Juan Enrique Bazán. Gedurende haar verblijf heeft ook Sabine eraan deelgenomen. In Lima wordt onderzocht of en hoe een samenwerking met de Universiteit bij het tot stand komen en draaiende houden van de straatacademie mogelijk is.
  • Afgezien van een cultureel centrum in het huis in Magdalena del Maar, waarvoor Generación zich blijft inzetten, wordt er gedacht aan voorlopig twee à drie locaties vlak bij de plekken waar de kinderen slapen. Het is wenselijk dat de eerste stimulans van hun creativiteit en het kweken van de nodige discipline voor het ontwikkelen van hun capaciteiten vlak bij hun leefgebied geschiedt. Het is wenselijk dat het grasveld of het park waar nu met ze wordt gewerkt, plaats maakt voor een vertrek vlakbij met douches en een wasmachine en een dagelijkse warme maaltijd.
  • En er is het huis 'Verónica' in Pucusana, bezuiden Lima, mogelijk gemaakt door 'not for sale', een n.g.o. in San Francisco. Daar kunnen jongeren naar toe, die acuut van straat moeten om te kunnen overleven. Daar ontstaat tevens een opleidingscentrum voor jongeren van de straat. De jongeren die er onderdak vinden kweken hun eigen groenten, houden kippen, konijnen en cavia's. Daar is plaats voor creatieve workshops, muziek en theater. Sinds 2009 wordt 'nana de la calle' telkens daar samengevoegd. Maar voor het eerste contact en het kweken van vertrouwen met hen die permanent op straat leven, is Pucusana te ver.
'Not for sale' is bezig vrijwilligers onder kunst- en muziekstudenten te bemiddelen, die gedurende twee, drie weken in San Bartolo en Pucusana met de kinderen en jongeren willen werken.

Sabine zal in oktober weer naar Lima gaan.

3. Financiële steun aan Generación

In mei 2011 hebben we EUR 1.700,00 aan Generación overgemaakt als bijdrage voor het theaterproject met straatkinderen.

4. De Bommelse Kunstroute 2011

18/19 en 25/26 juni heeft Sabine deelgenomen aan de Bommelse Kunstroute. Ter gelegenheid van het 25. jubileum van de route heeft zij, naast recent werk, ook een keuze uit haar Schulz etsen laten zien. (In 1983/84 waren 80 van haar 300 etsen een half jaar in Polen op tournee.)

5. Informatie

In november 2010 heeft Sabine twee nieuwe reportages over het theater met straatknderen van Lima toegevoegd aan haar youtube kanaal dodo403301.

PUM (Netherlands senior experts) heeft in het 'PUM Magazine' van april 2011 over haar werk met haar straatkinderen bericht: 'Weer zo'n gringo'.

Verdere informatie over de ontwikkelingen in Lima, het Bruno Schulz Instituut en Sabine's werk is te vinden op deze website.

Zaltbommel, begin juli 2011


Verslag van de activiteiten vanaf half juni 2009 t/m half mei 2010

1. Theater met straatkinderen: ontwikkelingen rond het theater 'nana de la calle'

Begin september 2009 heeft Sabine Vess de draad in Lima weer opgepakt. Door tussentijdse wisselingen van de musici met wie Generación werkt en wat dringender zaken dan het theater konden optredens op scholen alleen sporadisch doorgaan.
De eerste week heeft Sabine samengewerkt met een blinde musicus en zijn zoon, daarna met twee andere muziekdocenten. Er werd met de kinderen en jongeren weer aan het theater en hun technische vaardigheden gewerkt. Eind september was er een voorstelling in San Bartolo, een plaatsje bezuiden Lima, waar kinderen die daar in een huis verblijven naar plaatselijke scholen gaan. Voor die voorstelling waren docenten, medescholieren en hun ouders uitgenodigd. In een van de stadsparken werd het werk met kinderen en jongeren van hartje Lima hervat; op een grasveld naast de uitgedroogde rivier Rimac, wat buiten het centrum, werd begonnen met kinderen en jongeren te werken die daar onder een van de bruggen slapen. Jongeren van beide groepen hebben meegedaan aan de voorstelling in San Bartolo.
Aan de voorgenomen workshop tekenen en schilderen is Sabine niet toegekomen. Wel is uitvoerig gesproken over de wenselijkheid van een straatacademie, een idee dat in 2007 voor het eerst opdook.

2. Een straatacademie: een academie voor kinderen en jongeren van de straat

Het idee stoelt op de ervaringen van Generación en Sabine Vess en het verlangen van de kinderen en jongeren van de straat naar adequate ontplooiing van hun talenten en vaardigheden. School en opleiding zijn voor hen zo goed als niet weggelegd.

een straatacademie, achtergronden en ontstaan van het idee... a street academy, background of the idea

Het is wenselijk dat hetgeen de afgelopen jaren intuïtief heeft kunnen gebeuren een 'vaste plek' gaat krijgen en meer gestructureerd wordt opgezet. Afgezien van de ontplooiing die deze kinderen en jongeren op die manier wordt geboden, zal de academie bijdragen aan de bewustwording van de problematiek van de uitsluiting van de allerarmsten. Vruchtgebruikers zijn niet alleen zij, maar is ook de maatschappij in haar geheel.
De verantwoordelijkheid voor de straatacademie en de verantwoording aan subsidie verstrekkende fondsen of de staat zal bij Generación berusten, of bij een nieuw op te richten onafhankelijk instituut gevestigd in Lima.
Er moet door de verantwoordelijke partij in Lima een stevig en helder plan worden gepresenteerd om voor financiering in aanmerking te komen; zij het door de staat, zij het door particuliere fondsen.

Om het idee van de straatacademie helder uit de doeken te kunnen doen, heeft Sabine op advies van een kennis meegedaan aan 'van idee naar BV' van 'New Venture'. Na het afsluiten van de tweede ronde, de haalbaarheidsstudie, heeft zij in maart 2010, in overleg met het team van New Venture, besloten niet aan de derde ronde, het businessplan, mee te doen. Een deel van de vragen die voor commerciële doeleinden noodzakelijk zijn, zijn niet van toepassing op een project als de straatacademie. Wel heeft Sabine inmiddels de begrotingen voor de academie zo uitgesplitst dat kan worden gezien hoe de bedragen in elkaar steken en hoeveel een academiedag per pupil kost. En samen met Nanne op 't Ende heeft ze alle goededoelenfondsen doorgekamd. Er zijn er een stuk of vijf die eventueel financiële hulp zouden kunnen bieden.

Vragen die door het te presenteren plan moeten worden beantwoord:
  • Wat is het doel van de dienst, die de straatacademie biedt?
  • Wat is de situatie van de academie ten opzichte van andere soortgelijke instituten op hetzelfde terrein?
    • In hoeverre onderscheidt zij zich van die instituten?
    • Op welke manier zou de academie met die instituten kunnen samenwerken?
  • Hoe is de academie zakelijk georganiseerd?
    • Hoe ziet het managementteam eruit?
    • Wat zijn de taken en bevoegdheden, de verantwoordelijkheden en de rechten van ieder lid van het team?
  • Beschikt de academie over de nodige competente kunstenaars/docenten?
  • Wat zijn de taken en bevoegdheden, de verantwoordelijkheden en de rechten van iedere kunstenaar/docent?
  • Hoe gaan de kunstenaars/docenten met de kinderen en jongeren te werk om het doel van de aangeboden dienst van de academie te bereiken?
  • Hoe ziet de huishoudelijke staf eruit?
    • Wat zijn de taken en bevoegdheden, de verantwoordelijkheden en de rechten van ieder lid van de huishoudelijke staf?
  • Het huishoudelijk reglement.
  • Is er een pand?
  • Zijn de nodige licenties er?
  • Begroting van alles wat moet gebeuren voor de academie van start kan gaan.
  • Begroting van de maandelijkse kosten.
  • De vrijwilligers.
Sabine zal een en ander zo voorbereiden dat er in oktober in Lima over de antwoorden op die vragen kan worden gesproken en de verantwoordelijke partij het uiteindelijke plan kan opstellen.

3. De Bommelse Kunstroute en andere informatie

26/27 juni en 3/4 juli neemt Sabine Vess deel aan de Bommelse Kunstroute

Informatie over de ontwikkelingen in Lima, het Bruno Schulz Instituut en haar werk zijn te vinden onder www.sabinevess.nl.
Sabine heeft vier fotoreportages over het theater met de straatkinderen in Lima op Youtube geplaatst.
In maart 2010 heeft 'de Zelfkrant', het maandblad van de daklozen voor de regio Den Bosch, Tilburg, Arnhem, een artikel over het werk van Sabine in Lima gepubliceerd.

4. Financiële steun aan Generación

Eind maart hebben we EUR 1.700,00 aan Generación overgemaakt als bijdrage voor het theaterproject met straatkinderen.

Zaltbommel, mei 2010


Verslag van de activiteiten vanaf juli 2008 t/m half juni 2009

1. Het theater met de straatkinderen: pilot-project NANA DE LA CALLE in Lima

(Straatkinderen uit Lima gaan op middelbare scholen in Lima het theater van hun leven spelen, gevolgd door discussies tussen scholieren en straatkinderen.)

In 2008 was alles erop gericht het pilot-project NANA DE LA CALLE in Lima op pad te helpen.

Mede dankzij de steun van 'Stichting Kringloop Spullewaard' van EUR 2000.- konden we begin september 2008 EUR 4500.- voor de kosten van het pilot-project in Lima aan Generación overmaken. (Generación is de organisatie waarmee Sabine Vess samenwerkt, zij komt op voor de rechten van de kinderen en jongeren die op straat leven.)
Met de assistentie van Sabine Vess ter plaatse, van 24 september t/m 23 oktober, waren voor de Stichting EUR 2208,78 gemoeid, met de drie weken voorbereidingen eerder, in mei/juni, EUR 1712,56 (reis- en verblijfkosten alsmede wat kleinere uitgaven voor het project).

Gedurende de eerste drie weken in de herfst werden de kinderen en jongeren getraind om het stuk telkens weer en onder alle omstandigheden te kunnen spelen. De vaste kern werd erop voorbereid alle rollen te kunnen spelen en te kunnen overnemen.
Met hen die op straat leven werd er keer op keer aan gewerkt om van hun rondkomen op straat theater te maken. Zij verdienen hun geld door middel van het verkopen van spulletjes, het zingen van liedjes, het spelen van muziek in bussen, langs de files voor stoplichten, in winkelstraten, en het doen van acrobatische kunstjes op zebrapaden voor stoeten wachtende auto's. Veel aandacht werd geschonken aan het besef van het nut van vaste oefentijden en het structurele werken aan het opvoeren van hun kunnen en concentratie.
Met de kinderen van het huis van Generación bezuiden Lima - zij vormen nu de vaste kern van het theater - werd er drie keer per week in hun huis gewerkt; met hen die op straat leven drie keer per week in een openbaar park in het centrum van Lima. Met Edson, de rapper die zijn eigen songs brengt, werd apart gewerkt, ook om zijn TBC-medicatie niet te verstoren. Iedere zaterdag waren er gemeenschappelijke repetities in het park.
Sabine's vaste medewerker was de musicus Toño Tarnawiecki. Een aantal ex-straatkinderen droegen er zorg voor dat de kinderen en jongeren die op straat leven er telkens kwamen en tijdens de repetities bij elkaar bleven, wat in een openbaar park niet meevalt. Foto's van de repetities in het park.

De presentatie ter aanbieding van NANA DE LA CALLE aan scholen en instanties vond plaats op 21 oktober in het theater La Cabaña in het centrum van Lima; op 22 oktober was er een voorstelling in het amfitheater van de wijk San Juan de Lurigancho. Daags daarna ging Sabine terug naar Nederland. Op 5 november was er een voorstelling in San Juan de Miraflores onder leiding van Toño Tarnawiecki.

Even later gebeurden er dingen die de voor november en december geplande voorstellingen onmogelijk maakten. Omdat Edson gedurende langere tijd niet kan meedoen, brengt Jorge Luis, een van de kinderen van het huis bezuiden Lima, diens songs, zolang nodig.
Op 27 januari 2009 speelden de kinderen in het huis van de jeugd van Surquillo.
Daarna is Toño gestopt met werken voor Generación.

Met een presentatie op 27 maart voor een scholengemeenschap van de VN zijn de voorstellingen voor scholen en schoolgaande kinderen en jongeren hervat, bijgestaan door Pepe Toro, de musicus met wie Sabine Vess dit theater in 2005 is begonnen.
Pepe Toro schrijft na die voorstelling: "In de twee jaar van mijn afwezigheid hebben de kinderen ongelofelijke stappen gezet, ze hebben zich het stuk helemaal eigen gemaakt en gebruiken het als een instrument dat ze zelf - kunnen en willen - bespelen. Ik kan niet anders dan hen bijstaan om hun talenten te vertrouwen en op hun manier te ontwikkelen. Het publiek is niet getuige van kunst in de gangbare voorstelling van kunst, maar van een levensproces. Ze zijn erop gebrand alles wat ze aangeboden krijgen meester te zijn. Dit meester - willen - zijn maakt hen sterk, zelfverzekerd en deemoedig."
Lucy Borga, de directrice van Generación, schrijft begin april: "De kinderen bereiden zich voor op een nieuwe voorstelling voor scholen. Feit is, dat het overdonderende applaus van het publiek hen nu laat snakken naar voorstellingen."

Door naar de kinderen en jongeren te luisteren, hen te observeren en vervolgens van daaruit onder alle omstandigheden met hen aan de slag te gaan, heeft Sabine Vess uiteindelijk iets in hen op gang gebracht. En als zij er in september weer naar toe gaat, zal zij niet alleen - dit - theater met de kinderen en jongeren doen maar tevens andere projecten met hen starten; te beginnen met een workshop tekenen. En zij wil beginnen het project dat zij met hen is begonnen aan Peruanen over te dragen.

Van de EUR 4500.- die we in september voor de kosten van het pilot-project in Lima hebben overgemaakt, waren er tot eind 2008 EUR 3947,10 uitgegeven. In januari 2009 werd de rest opgemaakt.
Ondanks het feit dat van die EUR 4500.- niets meer over is, gaan de voorstellingen door.

2. Theater met straatkinderen: onze jaarlijkse bijdrage aan Generación voor het theaterproject

In april zijn EUR 1700.- voor 2009 overgemaakt.

3. Berichten van Sabine Vess over haar theater met straatkinderen

Haar Duitse bericht 'Mit Strassenkindern aus ihrem Leben Theater machen' van haar website www.sabinevess.nl werd in oktober 2008, licht gewijzigd, in IGdA-aktuell gepubliceerd. Het bericht op haar website wordt telkens geactualiseerd. Op 10 februari heeft Sabine de film EL OLVIDO van Heddy Honigmann in Zaltbommel ingeleid; een film over het leven in Lima, met name dat van straatkinderen.

4. Tentoonstellingen Sabine Vess

De laatste twee weekeinden van juni 2009 stelt Sabine haar atelier weer open tijdens de 'Bommelse Kunstroute 2009'.
In het kader van die route zal zij een middag met scholieren van de basisscholen en een ochtend met vrouwen van multicultureel Zaltbommel werken.
De 'Briekantiek' te Herewaarden laat permanent werk van haar zien.

5. Voorbereidingen

Na afloop van de Bommelse Kunstroute gaat Sabine Vess zich voorbereiden op een maand met haar straatkinderen in de herfst.

Den Haag, juni 2009


Verslag van de activiteiten vanaf juli 2007 t/m begin juli 2008

Ook in 2007/2008 komen naast het theater met de straatkinderen andere activiteiten te staan. De ontwikkelingen van en rond dit theater blijven de hoofdmoot en krijgen hier de meeste aandacht.

1. Het theater met de straatkinderen

In september/oktober 2007 werkte Sabine Vess ruim een maand met de kinderen en jongeren van Generación en voor het eerst met hen, die op straat leven, verder aan de opera van hun leven: 'nana de la calle' (wiegenlied van de straat). Die maand werd afgesloten met een uitvoering.

De situatie in Lima is veranderd. In 2007 werden nog drie huizen van Generación gesloten, twee op last van de buren en het huis van de meisjes in de prostitutie door het niet verlengen van de subsidie van een Europese hulporganisatie. Aan de opvang was een bakkerijproject verbonden. De meisjes konden er wonen, de zwangeren onder hen na de geboorte hun kinderen bij zich houden, 's middags naar school gaan, twee uur per dag in de bakkerij werken, het vak leren. Ze moeten 15 soles (+/- EUR 2,80) per dag verdienen om voor de nodige sociale verzekering in aanmerking te komen. De buren kochten er hun broodjes en taarten en het ziekenhuis vlakbij was klant. In 2007 trok de hulporganisatie zich terug: sommigen van die meisjes zijn nog geen 16, sommigen van hen leven nu weer op straat. Generación blijft hen bijstaan.

Het theater gaat door, in 2007 samen met de Peruaanse acteur en dramadocent Ismael Contreras en de achttienjarige musicus Yolver Rodríguez. Yolver heeft zes jaar op straat geleefd. Sinds 2000 behoort hij tot de 'familie' Generación.
Gewerkt wordt in het laatste nog open huis, even bezuiden Lima, met de kleintjes, in de Hogeschool voor Dramaturgie en in het voetbalstadion met hen die op straat leven, en in de woonkamer van Ismael Contreras met de groten van de 'familie' die zelfstandig zijn gaan wonen. Twee keer mag met allen samen in de Hogeschool voor Sport van de 'Universidad Mayor de San Marcos' worden gerepeteerd.
De laatste twee weken helpt de musicus Luis Andrés Sendoya uit Bogotá.

Hoe wil men in Lima verder te werk gaan?

in het algemeen:
  • Alle kinderen en jongeren die op straat leven of leefden zullen verder door Generación worden aangesproken en er zal, hoe dan ook, met hen worden gewerkt.
  • Er zal met de kinderen en jongeren verder worden gewerkt aan het theater gebaseerd op hun levens, waarbij het niet noodzakelijk is om aan de huidige vorm vast te houden.
  • Zij die op straat leven zullen meer en meer bij alle activiteiten worden betrokken.
  • Er zal worden gewerkt met de muzikanten en rappers. Edson (met derde graad's resistente tuberculose) en Pedro, beiden net over de twintig, schrijven sinds 2006 eigen teksten, oefenen met een breakdance groep van jongeren die nooit op straat hebben geleefd en nemen deel aan wedstrijden.
  • Het is tijd om de kinderen en jongeren met ander theater, ander leven, in contact te brengen. Ismael Contreras en Sabine Vess willen geïnteresseerden uitvoeringen laten zien en in workshops niet alleen stem- en bewegingsapparaat met hen trainen maar tevens scènes uit de geziene uitvoeringen met hen op hun manier vorm geven.
  • Er zal een structuur worden opgezet waarbinnen het project ook zonder Sabine Vess kan functioneren.
  • Wenselijk is een 'school van de straat', een cultureel centrum in de binnenstad van Lima, waar kinderen en jongeren die op straat leven terecht kunnen om hun artistieke talenten te ontplooien. Ook daarvoor zal een basisstructuur worden uitgewerkt.
een voorlichtingscampagne:

Sinds de generale repetitie van 'nana de la calle' op het 'Markham College' in Miraflores, een stadsdeel van Lima, in augustus 2005 zoeken Generación en ook wij naar middelen om het stuk op alle middelbare scholen van Lima te kunnen spelen, gevolgd door discussies tussen leerlingen en straatkinderen. Afgezien van de campagne op zich betekent dat, dat de kinderen en jongeren van de straat over een langere periode structureel te werk gaan en dag in dag uit vragen over hun leven moeten beantwoorden. Aan de andere kant komen de scholieren in contact met een wereld die - net - buiten hun grenzen ligt. Ook zij zullen vragen over hun leven moeten beantwoorden.
Gezien de grootte van Lima zal een dergelijke campagne ruim een jaar duren als de kinderen en jongeren twee keer per dag spelen en daarna met de leerlingen in discussie gaan.
Tot nog toe zijn er geen fondsen voor.

Zelfs voor een pilot-project is er geld nodig.

  • De kinderen en jongeren moeten eten en worden vervoerd.
  • Peruaanse begeleiders, docenten en musici, met hart voor straatkinderen, kunnen niet, zoals Sabine Vess, zonder vergoeding werken.
  • Jongeren boven de 16 jaar moeten een minimum van 15 soles (+/- EUR2,80 ) per dag verdienen om voor sociale verzekeringen in aanmerking te komen. Ze werken nu halve dagen in de plantsoenen van Lima of elders voor dit bedrag.
Streefdatum van het pilot-project is oktober 2008.

Van 07 t/m31 mei 2008 was Sabine Vess in Lima, voornamelijk om te beginnen het pilot-project voor te bereiden en met de kinderen flink aan de slag te gaan.

Weer is het team veranderd. Gebleven is de acteur/dramadocent Ismael Contreras, nieuw is iemand die voor deze keer met de kinderen musiceert, en Sabine Vess introduceert de Peruaanse musicus Toño Tarnawiecki met wie zij in 2002 twee keer heeft samengewerkt in een project van het instituut voor beroepsopleidingen SENATI in samenwerking met het Peruaanse Nationale Instituut voor Cultuur. Toño heeft tevens theaterervaring, is docent voor stemgebruik en beeldend kunstenaar. De Stichting betaalde hem gedurende het verblijf van Sabine Vess voor de dagdelen, die hij met de kinderen werkte.
Inmiddels werkt hij, vast, twee keer een halve dag per week met de kinderen en jongeren die op straat leven en een hele dag met de kleintjes in het huis bezuiden Lima.

Sinds eind mei is Pedro, een van de rappers, met zijn opleiding aan de politieschool van Lima begonnen, zijn hartenwens gaat in vervulling. Hij zal helaas amper nog mee kunnen doen. Edson gaat binnenkort zijn atheneum afsluiten, hij zal blijven meedoen. Hij zal nog een tweede raptekst voor het stuk schrijven. Ook de breakdansers van Pedro en Edson zullen blijven meedoen. Zij repeteren samen met de kinderen die op straat leven en oefenen met hen breakdancefiguren.

Sabine Vess heeft tevens samen met Lucy Borja, de directrice van Generación, de begroting voor het pilot-project van 30 dagen opgesteld voor een verzoek om financiële hulp aan de 'Stichting Kringloop DE SPULLEWAARD' te Zaltbommel. De kosten in Lima, waarvoor we geldschieters zoeken, zullen om en nabij EUR 5000,- bedragen, niet meegerekend de kosten voor Sabine Vess. Haar reis- en verblijfkosten van om en nabij EUR 2500,- zijn voor rekening van de Stichting.

De 'Stichting Kringloop DE SPULLEWAARD' draagt met EUR 2000,- in de kosten in Lima bij. We hebben het een en ander, eenmalig, zo kunnen regelen dat we begin september EUR 4500,- voor het pilot-project aan Generación kunnen overmaken. Verder uitstel leek ons schadelijk. Lucy Borja is inmiddels geïnformeerd en Sabine Vess is met haar voorbereidingen begonnen.

2. Onze jaarlijkse bijdrage aan Generación voor hun theaterproject met straatkinderen in het algemeen.

Ook in 2007 heeft het Instituut USD 2200,- aan Generación gegeven als bijdrage in de kosten van hun theaterproject. Voor 2008 hebben we het vergelijkbare bedrag in EURO in februari overgemaakt (EUR 1700,-).
De middelen voor bovengenoemd pilot-project staan er los van.
Zoals altijd, zijn de reis- en verblijfkosten van Sabine Vess, iedere keer als zij naar Lima gaat om met de kinderen en jongeren te werken, voor rekening van het Instituut.

3. Toneelgroep Dutch Connection, Dortmund

Op 17 augustus 2007 ging in Dortmund het toneelstuk 'Voor altijd samen amen' ('Wir alle für immer zusammen'), naar een tekst van Guus Kuyer, van de Toneelgroep 'Dutch Connection' in première. Sabine Vess heeft het decor voor haar rekening genomen. De Stichting heeft een kleine starthulp voor drukwerk en materiaal geboden. 27 mei 2008 speelde Dutch Connection het stuk tijdens het 'Domino Theaterfestival' in Göttingen.

4. Het persoonlijke gedeelte van het archief van Rudolf Arnheim

Door bemiddeling van Sabine Vess gaat het persoonlijk gedeelte van het archief van de befaamde kunst- en mediapsycholoog Rudolf Arnheim naar de 'Akademie der Künste' in Berlijn.(*) Rudolf Arhheim werd in 1904 in Berlijn geboren en overleed in juni 2007 in Ann Arbor, USA.

5. Tentoonstellingen

Eind maart 2008 nam Sabine Vess deel aan de tentoonstelling 'Anfang ohne Ende' van 'Galerie de Buytensael' in Arnhem. De laatste twee weekeinden van juni stelde zij haar atelier weer open tijdens de 'Bommelse Kunstroute 2008'. Deze keer als lid van de Stichting BKR. Haar gast was Nanne op 't Ende met zijn foto's van de Nuba.
De 'Briekantiek' te Herewaarden laat permanent wat werk van haar zien.

6. Het bericht van Sabine Vess over haar theater met straatkinderen voor 'Leonardo Electronic Almanac' van MIT-press (punt 8, verslag 2006/2007

Na het pilot-project zal Sabine Vess haar bericht afronden. Op deze website staat al haar Duitse bericht 'Mit Strassenkindern aus ihrem Leben Theater machen'.

(*)Rudolf Arnheim had de publicatie van haar in 1987 verschenen artikel 'Art as a Link between past and future ' in het Amerikaans 'Journal of the International Society LEONARDO for the Arts, Sciences and Technology' ondersteund; 1986 zokt hij Sabine Vess in Amsterdam in het 'Instituut voor Theateronderzoek' op. Af en toe gaan er brieven heen en weer. Naar aanleiding van zijn overleiden in juni 2007 schrijft zij haar 'Remembering Rudolf Arnheim'.
1987, terugkomend vanuit Warschau, is zij voor het eerst in de 'Akademie der Künste' in Berlijn. Vanaf 1991 volgen er meer ontmoetingen. 1993 helpt de Akademie bij haar tentoonstelling/theateroptreden in de 'Kulturbrauerei' in Berlijn.


Verslag van de activiteiten vanaf juli 2006 t/m begin juli 2007

2006/2007 naast het theater met de straatkinderen komen andere activiteiten te staan.

  1. In september 2006 werkt Sabine Vess ruim een maand met de musicus Pepe Toro en de danser Onasis Toro met de kinderen van Generación aan de opera van hun leven.
  2. Na terugkomst in oktober maakt zij de Duitse versie van het libretto als 'die Strassenkinderoper' klaar voor het theater. De zo uitgewerkte versie staat op deze website.
  3. Eind oktober november 2006 gaat Sabine Vess op verzoek van PUM (Senior Experts Nederland) voor een week naar St. Petersburg. De S.P.A.S. Gallery aldaar wil samenwerken met Nederlandse galeries. Eind februari/begin maart 2007 zijn de galeriehouders van S.P.A.S., in het kader van het 'business link programme' van PUM, in Nederland en gaat zij hen persoonlijk met drie geinteresseerde galeries in contact brengen. Het verdiepen van de contacten en het uitwerken van eventuele contracten is zaak tussen de galeries en valt buiten de verantwoordelijkheid van Sabine Vess.
  4. In de weekeinden van 16/17 en 23/24 juni 2007 doet Sabine Vess, na 19 jaar, weer mee aan de 'Bommelse Kunstroute'.
  5. In april 2007 verzoekt de acteur/regisseur Rainer Kleinespel uit Dortmund haar het decor voor het kinder- en jeugdtheaterstuk: 'Alle für immer zusammen' ('voor altijd samen, amen') van Guus Kuijer voor haar rekening te nemen. Première is 17 augustus 2007 in Dortmund.
  6. Op 2 september zal Sabine Vess in de 'Maartenssociëteit' in Zaltbommel over haar theater met straatkinderen en haar weg ernaar toe spreken.
  7. Vanaf eind september 2007 zal zij weer voor 35 dagen naar Lima gaan om met de straatkinderen ter plekke verder te werken.
  8. 'Leonardo Electronic Almanac' van MIT-press wil waarschijnlijk nog voor het eind van dit jaar een bericht van haar over haar theater met de straatkinderen publiceren.
Ad 1. Zoals ieder jaar, heeft het Instituut Generación ook in 2006 USD 2200,- voor haar theaterproject gegeven en de reis- en verblijfkosten van Sabine Vess voor zijn rekening genomen, bovendien was het ons mogelijk met USD 250,- de danser Onasis Toro voor die maand te betalen.
De opera werd drie keer gespeeld; in de aula van de 'Universidad Major de San Marco', de aula van de rechtenfaculteit van de 'Universidad Católica' en het 'Spaans Cultureel Centrum' in Lima.

Ad 3. Het eigen werk van Sabine Vess bleef bij deze buiten beschouwing.

Ad 4. Zowel in haar huis als ook in dat van Johanna Nagelkerke was werk van haar te zien. Bij de opening en in ateliers tijdens de routedagen heeft zij liederen uit 'Die sieben Todsünden' van Bertold Brecht en Kurt Weill gezongen. Tevens heeft zij informatie over S.P.A.S. Gallery en haar kunstenaars verstrekt en heeft Nanne op 't Ende zijn net verschenen boek 'Proud to be Nuba' in haar huis aangeboden.

Ad 7. Sabine Vess is die maand met de kinderen van Generación nu aan het voorbereiden. Nagegaan zal ook worden of het theaterproject van Generación niet aansluiting kan vinden bij de school voor ballet en acrobatiek van de Limeense ballerina Vania Masías. Sabine is dat vanuit hier al aan het aftasten en zal Vania Masías gedurende haar verblijf in Lima ontmoeten. Reis- en verblijfkosten van Sabine Vess zijn voor rekening van het Instituut.



bruno schulz instituut
activiteitenverslagen 2012 - 2016